ΤΟ ΣΤΡΕΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΦΑΙΝΕΤΑΙ … ΚΑΙ ΤΟ ΛΙΠΟΣ ΠΟΥ ΜΑΖΕΥΕΤΑΙ ΣΤΟ ΣΥΚΩΤΙ. Δεν είναι μόνο τι τρως είναι το μήνυμα που παίρνει το σώμα σου κάθε μέρα. Φαντάσου ότι το σώμα σου έχει έναν “παλιό μηχανισμό επιβίωσης”. Αυτός ο μηχανισμός δεν έχει εξελιχθεί όσο η ζωή μας.
Για το σώμα σου, το στρες σημαίνει ένα πράγμα- «Κίνδυνος. Πρέπει να κινηθώ. Πρέπει να έχω ενέργεια.» Δεν τον ενδιαφέρει αν εσύ απλά κάθεσαι στον καναπέ και σκέφτεσαι. Νομίζει ότι πρέπει να τρέξεις. Και τότε… μπαίνει στο παιχνίδι το συκώτι. Το συκώτι είναι σαν μια αποθήκη ενέργειας. Έχει μέσα αποθέματα, κυρίως σε μορφή γλυκογόνου, δηλαδή “πακεταρισμένη ζάχαρη”. Όταν υπάρχει στρες, ο εγκέφαλος στέλνει σήμα- «Δώσε ενέργεια τώρα.» Και το συκώτι απαντά-«Έχω.» Και αρχίζει να απελευθερώνει γλυκόζη στο αίμα. Ακόμα κι αν δεν έχεις φάει. Ακόμα κι αν δεν τη χρειάζεσαι πραγματικά.
Αλλά δεν σταματά εκεί. Αν το στρες συνεχίζεται, το σώμα δεν λέει “τελείωσε”. Λέει “συνέχισε να δίνεις”. Και τότε το συκώτι κάνει κάτι ακόμα πιο εντυπωσιακό.. Αρχίζει να φτιάχνει ζάχαρη μόνο του. Παίρνει πρώτες ύλες από πρωτεΐνες, λίπος, ακόμα και από ιστούς και τις μετατρέπει σε γλυκόζη. Δηλαδή στην ουσία λέει- «Αφού δεν έχω αρκετή, θα δημιουργήσω.»
Τώρα έρχεται το σημείο που αλλάζει όλο το παιχνίδι. Το ζάχαρο στο αίμα ανεβαίνει. Και το σώμα, για να το διαχειριστεί, βγάζει ινσουλίνη. Η ινσουλίνη είναι η ορμόνη που λέει- «Βάλε την ενέργεια μέσα στα κύτταρα ή αποθήκευσέ την.» Αλλά επειδή εσύ δεν τρέχεις, δεν πολεμάς, δεν καίς αυτή την ενέργεια… το σώμα λέει – «Ας την αποθηκεύσω.» Και το πιο εύκολο μέρος για αποθήκευση είναι το συκώτι.
Και κάπου εδώ γίνεται το παράδοξο. Το συκώτι είναι αυτό που ανεβάζει το ζάχαρο… και μετά είναι το ίδιο που αναγκάζεται να το αποθηκεύσει σαν λίπος. Σαν να ανοίγει μια βρύση και μετά να πνίγεται από το ίδιο το νερό. Αν αυτό γίνει μία φορά, δεν πειράζει. Αν όμως γίνει κάθε μέρα…το συκώτι αρχίζει να γεμίζει. Δεν προλαβαίνει να αδειάσει. Και σιγά σιγά μετατρέπεται από εργοστάσιο… σε αποθήκη λίπους.
Και το πιο σημαντικό απ’ όλα; Αυτό μπορεί να συμβαίνει ενώ δεν τρως πολύ, ενώ προσέχεις ή ακόμα και νηστεύεις .. Γιατί το σώμα δεν λειτουργεί μόνο με βάση το φαγητό. Λειτουργεί με βάση το μήνυμα που παίρνει. Και το μήνυμα του στρες είναι – «Χρειάζομαι ενέργεια τώρα. Κράτα αποθέματα.» Οπότε στην πραγματικότητα, το συκώτι δεν κάνει λάθος. Κάνει αυτό που έμαθε να κάνει για να σε κρατήσει στη ζωή . Απλά… το κάνουμε να το κάνει συνέχεια.
Δεν είναι ότι το σώμα χαλάει. Είναι ότι λειτουργεί τέλεια… σε ένα περιβάλλον που δεν είναι πια φυσιολογικό. Δηλαδή ότι και να φας ..όσο και να γυμνάζεσαι… αν είσαι φουλ στο στρες ..δεν το γλυτώνεις το λίπος στο συκώτι; Δεν είναι ακριβώς έτσι…
Αν τρως καλά και γυμνάζεσαι, δίνεις στο σώμα σωστή εισαγωγή. Αν όμως ζεις σε ένταση, δίνεις στο σώμα λάθος μήνυμα. Και το σώμα ακούει πιο πολύ το μήνυμα… παρά το φαγητό.
Δηλαδή τι γίνεται στην πράξη; Μπορεί να κάνεις τα πάντα σωστά, αλλά το νευρικό σου σύστημα να είναι σε «διάθεση μάχης» η κορτιζόλη να είναι ψηλά, το συκώτι να ανεβάζει ζάχαρο μόνο του, η ινσουλίνη να δουλεύει συνεχώς και το σώμα να αποθηκεύει. Άρα ναι… μπορείς να μπλοκαριστείς
ΑΛΛΑ εδώ είναι το σημαντικό που θέλω να κρατήσεις.. Δεν είναι άσπρο-μαύρο. Είναι ζυγαριά. Δεν υπάρχει ένα κουμπί που λέει- “έχεις στρες πάει τελείωσες”. Υπάρχει ισορροπία. Αν το στρες είναι υψηλό και η διατροφή μέτρια και η κίνηση λίγη, τότε το συκώτι θα φορτωθεί.
Αν όμως έχεις στρες, ΑΛΛΑ τρως σωστά, ΑΛΛΑ κινείσαι, ΑΛΛΑ κοιμάσαι σχετικά καλά, Tο σώμα αντέχει πολύ περισσότερο.
Δεν σε “παχαίνει” το στρες μόνο του. Σε βάζει σε κατάσταση που ευνοεί την αποθήκευση. Είναι σαν να λες στο σώμα – «Μην κάψεις. Κράτα.»
Και τώρα το πιο τίμιο που μπορώ να σου πω αν κάποιος είναι χρόνια σε έντονο στρες, τότε ακόμα και με καλή διατροφή και άσκηση… μπορεί να δυσκολεύεται να χάσει λίπος, κρατάει κοιλιά, έχει τάση για λιπώδες ήπαρ
ΑΛΛΑ (και εδώ είναι το αισιόδοξο) δεν είναι μη αναστρέψιμο.. Γιατί το σώμα αλλάζει γρήγορα όταν πάρει άλλο μήνυμα. Και δεν θέλει τελειότητα. Θέλει λίγη αποσυμπίεση, λίγη ρύθμιση, θέλει λίγο “είμαι ασφαλής”..
Να στο πω με Entero τρόπο.. Δεν είναι ότι το φαγητό σου δεν δουλεύει. Είναι ότι το σώμα σου δεν νιώθει ότι μπορεί να το χρησιμοποιήσει. Και αυτό είναι όλο το παιχνίδι.
Κάποια στιγμή, αν μπορούσες να βγεις λίγο πιο έξω από τον εαυτό σου… να απομακρυνθείς… να δεις τη ζωή σου από ψηλά… όπως βλέπει ένας αστροναύτης τη Γη… θα καταλάβαινες κάτι πολύ απλό.
Ότι όλα αυτά που σε κρατάνε σε ένταση, όλα αυτά που σε πιέζουν καθημερινά, όλα αυτά που σε βάζουν σε “συναγερμό”… είναι πολύ πιο μικρά απ’ όσο νομίζεις. Και το σώμα σου δεν χρειάζεται να ζει σε πόλεμο. Δεν χρειάζεται να ανεβάζει ζάχαρο χωρίς λόγο. Δεν χρειάζεται να αποθηκεύει για να σε “σώσει”. Χρειάζεται απλά να νιώσει ότι…είσαι ασφαλής.
Κάνε ένα βήμα πίσω. Πάρε μια ανάσα. Δες τη μεγάλη εικόνα. Και ίσως τότε… το συκώτι σου θα αρχίσει να ηρεμεί μαζί σου. Το σώμα δεν χρειάζεται φόβο. Χρειάζεται ρύθμιση.
Για δες…
Για την υγεία σας.
